امید به خدای مهربان

چند شعر از فریدون مشیری

eshghodosti — Fri, 21 Jul 2006 05:07:18 GMT

بوسه و آتش

در همه عالم كسي به ياد ندارد

نغمه سرايي كه يك ترانه بخواند

تنها با يك ترانه در همه ي عمر

نامش اينگونه جاودانه بماند

***

صبح كه در شهر، آن ترانه درخشيد

نرمي مهتاب داشت، گرمي خورشيد

بانگ: هزار‌آفرين! زهرجا بر شد

شور و سروري به جان مردم بخشيد

***

نغمه، پيامي ز عشق بود و ز پيكار

مشعل شب هاي رهروان فداكار

شعله بر افروختن به قله كهسار

بوسه به ياران، اميد و وعده به ديدار

***

خلق، به بانگ "مرا ببوس" تو برخاست!

شهر، به ساز "مرا ببوس" تو رقصيد!

هركس به هركس رسيد نام تو را پرسيد

هر كه دلي داشت، بوسه داد و ببوسيد!

***

ياد تو، در خاطرم هميشه شكفته ست

كودك من، با "مرا ببوس" تو خفته ست

ملت من، با "مرا ببوس" تو بيدار

خاطره ها در ترانه ي تو نهفته ست

***

روي تو را بوسه داده ايم، چه بسيار

خاك تو را بوسه مي دهيم، دگر بار

ما همگي " سوي سرنوشت" روانيم

زود رسيدي! برو، "خدا نگهدار"

***

"هاله" ي مهر است اين ترانه، بدانيد

بانگ اراده ست اين ترانه، بخوانيد

بوسه ي او را به چهره ها بنشانيد

آتش او را به قله ها برسانيد

*****

به هر موجي كه مي گفتم ...

به دريا شكوه بردم از شب دشت،

وز اين عمري كه تلخ تلخ بگذشت،

به هر موجي كه مي گفتم غم خويش؛

سري ميزد به سنگ و باز مي گشت .!

***

بيكرانه

نه آن دريا، كه شعرش جاودانه است،

نه آن دريا، كه لبريز از ترانه ست .

به چشمانت بگو بسپار ما را،

به آن دريا كه ناپيدا كرانه ست !

***

پاسخ

ساحل در انتظار كسي بود

تا پاسخي بگويد، فرياد آب را .

با ناله گره شده، دلتنگ، خشمگين،

سر زير پر كشيدم و رفتم !

جواب را .

***

روز مادر مبارک باد

eshghodosti — Sun, 16 Jul 2006 08:57:30 GMT

روز مادر مبارک باد
	روز مادر
باغبان هستي: مادر، اي لطيف ترين گل بوستان هستي، اي باغبان هستي من، گاهِ روييدنم باران مهرباني بودي که به آرامي سيرابم کند. گاهِ پروريدنم آغوشي گرم که بالنده ام سازد. گاهِ بيماري ام، طبيبي بودي که دردم را مي شناسد و درمانم مي کند. گاهِ اندرزم، حکيمي آگاه که به نرمي زنهارم دهد. گاهِ تعليمم، معلمي خستگي ناپذير و سخت کوش که حرف به حرف دانايي را در گوشم زمزمه مي کند. گاهِ ترديدم، رهنمايي راه آشنا که راه از بيراهه نشانم دهد. مادر تو شگفتي خلقتي، تو لبريز از عظمتي؛ تو را سپاس مي گويم و مي ستايمت. خشم لبريز از مهرباني: مهرباني و لطافت مادر را بارها ياد کرده ايم و ستوده ايم، ولي من، لحظه هاي ناب خشم و قهر او را نيز مي ستايم؛ لحظاتي که پايم در راه مي لغزيد و سوي بيراهه مي رفتم؛ لحظاتي که دست به خطا مي بردم و از سر جهل راه عصيان پيش مي گرفتم. نه به کلام او دل مي سپردم و نه به نگاه زنهار زده اش وقعي مي نهادم. سر در جيب جهالت فرو کرده، راه خود مي رفتم و او چون کوهي سترگ، راه بر من مي بست. چون رودي خروشان مي خروشيد، آن گونه که خود را خردتر از آن مي ديدم که نافرماني کنم و چه زود پرده جهالتم دريده مي شد و چشم دلم گشوده، و مي ديدم که با آن خشم لبريز از مهرباني اش، چگونه راه مرا بر پرتگاه خطا بسته است و آن گاه، فروتنانه به سپاسش مي نشستم. قدرت مندي و جديت: به همان اندازه که مهرباني و لطافت مادر قابل ستايش است، قدرت مندي و استواري او در راه تربيت صحيح کودک نيز قابل تحسين، و شايسته ستايش است. مادر فهميده و دانا، با جديت از مشاجره با کودک و يا کوتاه آمدن در مورد خواست هاي نا به جاي او دوري مي کند و با قدرت مندي، راه او را بر خطا مي بندد و اين، بهترين راه براي حفظ سلامت جسمي و روحي کودکي است که نه خوب و بد را مي شناسد و نه مي تواند بفهمد و بشناسد. گام به گام رو به سعادت: مادر مسلمان، در کنار همه محبت هاي مادرانه و عاطفه بي پاياني که خداوند به او بخشيده، چون راهنمايي است که کودک را از همان ابتدا با اصول اسلامي آشنا مي کند. او با نقل داستان هاي واقعي يا تخيلي، تذکر گام به گام و بيان کودکانه از واقعيت ها و بايدها و نبايدها، کودک را با رفتاري مطلوب و اسلامي پرورش مي دهد، آن گونه که اين رفتارها از همان آغاز کودکي در وجود کودک برجسته مي شود. چنين مادراني که راه سعادت را بر روي فرزندان خود مي گشايند، شايسته تحسين و پاداش الهي هستند. عظمت مقام مادر: در قانون خلقت، هرچه مقام آفريده اي بالاتر است، وظايف او هم سنگين تر مي شود. در اين ميان، زن که به عنوان انسان، جانشين خدا در زمين و به عنوان مادر، پرورش دهنده افراد جامعه بشري است، از مقام بلند و والايي برخودار است. آيت الله جوادي آملي، در مورد عظمت مقام مادر و وظايف او چنين مي نويسد: «يک سلسله مسئوليت هاي پرورشي به عهده مادر است که مرد از آن محروم است. زن حداقل سي ماه يک سري مسئوليت هايي دارد که مرد ندارد. در اين سي ماه که کودک مستقيماٌ از مادر تغذيه مي کند، مادر مسئول حفظ دو نفر است؛ يکي براي خود و ديگري براي کودک. آيا اين عظمت زن نيست؟ اين مسئوليتي نيست که ذات اقدس الهي به زن داده است که به زن فرمود: مسئوليت در حفظ انديشه ها، افکار و عقايد بيش از مرد است. تو مسئول دو نفري. از اين رو مواظب افکار و انديشه هايت باش؛ زيرا که بسياري از مسائل، از راه انديشه به فرزند مي رسد». تعالي انديشه در مادر: حساسيت مقام زن و دشواري وظايف او، و سنگيني اموري که در خلقت بر عهده او نهاده شده، بسيار دشوار و در عين حال ظريف و دقيق است. توجه مادران به اين وظايف حساس، باعث سلامت جامعه بشري است. استاد جواد آملي در اين باره چنين مي نويسد: «اگر مادري بداند که انديشه هاي او در کودک اثر مي گذارد، انديشه ها و بينش هاي خود را تعالي بيشتري مي بخشد، وظيفه مادري تنها اين نيست که با وضو بچه را شير بدهد و (يا هنگام شير دادن) «بسم الله» بگويد که اينها امور ظاهري و عبادت هاي ظاهري است؛ بلکه دين مي فرمايد: مواظب انديشه هاي خودت نيز باش». تجليل ويژه از مادر: خداوند در جاي جاي قرآن کريم، به تکريم و احترام پدر و مادر و احسان به آنها سفارش و در مواردي، احسان به والدين را در کنار عبادت حق ذکر مي کند. ولي با همه اين توصيه ها، در جايي که از زحمات آن دو ياد مي کند، تنها از دشواري هايي که مادر تحمل کرده نام مي برد و مي فرمايد:« ما انسان را سفارش کرديم که به پدر و مادرش نيکي کند، (خاصه مادر) زيرا مادرش (بار وجود) او را به سختي حمل کرده و به سختي فرو نهاده است.» بله آن جا که سخن از سختي ها و زحمات است، خداوند نام مادر را به صورت مخصوص بيان مي دارد تا بلنداي حق او بر فرزند، آشکار گردد. بلنداي مقام مادري: استاد جوادي آملي درباره توجه و اهتمام زنان به امور خانواده و وظيفه حساس مادران مي فرمايد: «مبادا ارزش هاي مادي و عادي، مقام والاي مادري را به دست نسيان بسپارد و آن را کمتر از سمت هاي ديگر وانمود کند و خانه داري و مديريت داخلي خانواده که رکن اصيل جامعه اسلامي است، کم رنگ گردد». منزلت رفيع مادر: حساسيت وظايف مادر به قدري والا و دقيق است که توجه يا عدم توجه به آن، تأثير آشکار و عميقي بر آينده کودک و جامعه مي گذارد. در حقيقت، مقام مادري پستي کليدي در جامعه است. استاد جوادي آملي در مورد مقام مادر مي فرمايد: «نه اعضاي خانواده مجازند مقام شامخ مادري را تنزل دهند، نه افراد جامعه مي توانند منزلت رفيع مديريت داخلي خانه را سبک تلقي کنند، نه نظام حکومتي و سيستم اداره جامعه حق دارد از بهاي لازم آن غفلت يا تغافل کند، و نه خود زنان مأذونند که از شناخت چنين جايگاه رفيعي جاهل بوده و يا تجاهل نمايند.» دعا براي والدين: خداي متعال در کتاب آسماني اش، قرآن کريم، در چهار مورد احسان و اکرام والدين را بلافاصله بعد از توحيد و عبادت خود ذکر کرده که اين نشان دهنده تأکيد بر وجوب احترام و احسان به والدين و بزرگ داشت مقام آنان است. افزون بر اين، در موارد چندي نيز مؤمنان را به دعا در حق والدين و طلب آمرزش براي آنان توصيه کرده است. ما نيز در اين روز بزرگداشت مقام مادر، دست به دعا بر مي داريم و از خداي يگانه براي همه مادران مهربان برکت، رحمت و عزت مي طلبيم. گاه نيازمندي: مادران اسوه هاي فداکاري، جلوه هاي صبوري و آينه هاي بردباري اند که کودک را از آغاز بودنش در آغوش پر مهر خويش گرفته و در پناه حمايت خود مي پرورانند. لحظه اي از فکر کودک خود غافل نمانده و اندکي بي توجهي به او روا نمي دارند. چه زيباست اگر چنين اسوه هاي صبوري و فداکاري را، گاهِ پيري که نيازمند حمايت و هم ياري اند، با مهرباني و رحمت بپذيريم، دست ياري به سويشان بگشاييم، و مقام بلندشان را پاس داريم.

عشق یعنی

eshghodosti — Sat, 15 Jul 2006 06:08:03 GMT

eshghodosti — Sat, 15 Jul 2006 06:03:18 GMT

eshghodosti — Sat, 15 Jul 2006 05:56:04 GMT

هر جا بودم داد میزدم دیوونه مرجان منم

تو اوج غربت یادمه به عشق تو زنده بودم

وقتی که تنها میشدم غرق خیال تو بودم

لحظه بیداری و خواب به یاد تو نفس زدم

وقتی تموم آدما رو از دلم خط میزدم

هنوز تو یادم مونده که اسم تو رو قاب میزدم

وقتی که بارونی میشه پیاله داغ چشام

بغل میزد بوسه میزد به عکس تو خط لبام

یادمه آروم نمیشد نوار بی تاب دلم

تو لحظه خداحافظی وقتی میگفتی من برم

ستاره های قلب من به عشق تو نور میزدن

برگهای تاریک دلم بخاطر تو گم شدن

به خاطر تو روی اسم آدما خط میزدم

هر کی تو چشمم زل میزد اسم تو رو داد میزدم

با اینکه من خوب میدونم تو یک پری من آدمم

اما چکار کنم دلم همش میگه دوست دارم

آهای پری قلب من عروسک زیبای من

چه جور دیگه باید بگم فقط تویی نگار من

شاید سیاه و تیره ام واسه عشق تو کم ام

شاید که لایق نباشم اما هوسباز نبودم

دیوونه عشقت شدم اما تو باور نداری

ساغر میخونت شدم بازم تو باور نداری

اسیر چشمونت شدم اما تو باور نداری

قطره بودم دریا شدم بازم تو باور نداری

سیاه بودم سپید شدم اما تو باور نداری

شمعی بودم شعله شدم بازم تو باور نداری

سراب بودم چشمه شدم اما تو باور نداری

هوس بودم عشق شدم بازم تو باور نداری

مرگ بودم خدا شدم اما تو باور نداری

غصه بودم خنده شدم بازم تو باور نداری

سایه بودم نور شدم اما تو باور نداری

هر چی بگم هر چی باشم بازم تو باور نداری

eshghodosti — Sat, 15 Jul 2006 05:54:40 GMT

سايه گيسو

اي مشك سوده گيسوي آن سيمگون تني ؟
يا خرمن عنبري يا بار سوسني ؟
سون نه اي كه بر سر خورشيد افسري
گيسو نه اي كه بر تن گلبرگ جوشني
زنجير حلقه حلقه آن فتنه گستري
شمشاد سايه گستر آن تازه گلشني
بستي به شب ره من مانا كه شبروي
بردي ز ره دل من مانا كه رهزني
گه در پناه عارض آن مشتري رخي
گه در كنار ساعد آن پرنيان تني
گر ماه و زهره شب به جهان سايه افكنند
تو روز و شب به زهره و مه سايه افكني
دلخواه و دلفريبي دلبند و دلبري
پرتاب و پر شكنجي پر مكر و پر فني
دامي تو يا كمند ؟ ندانم براستي
دانم همي كه آفت جان و دل مني
از فتنه ات سياه بود صبح روشنم
اي تيره شب كه فتنه بر آن ماه روشني
همرنگ روزگار مني اي سياه فام
مانند روزگار مرا نيز دشمني
اي خرمن بنفشه و اي توده عبير
ما را به جان گدازي چون برق خرمن ي
ابر سيه نه اي ز چه پوشي عذار ماه ؟
دست رهي نه اي ز چه او را بگردني ؟

رهی معیری

عاشق همیشه تنهاست

eshghodosti — Sat, 15 Jul 2006 05:52:18 GMT

دیروزها کسی را دوست میداشتی

این روزهادلتنگی... تنهایی...تنها

تمام عمرمابه همین سادگی گذشت.

عاشق همیشه تنهاست .

-----------------------

eshghodosti — Sat, 15 Jul 2006 05:50:40 GMT

قصه بي پايان دل من

از زبان مريم

دلت باهام يکي نيست، دروغ ميگي دورنگي

ديگه تو رو نميخوام، با همه ي قشنگي

ديگه دوست ندارم، عشق تو رو نميخوام

برو واسه هميشه که ، خيس نميشه چشام

ديگه دوست ندارم ، دل منو شکستي

منو نخواستي رفتي ، دور از چشام نشستي

نگو که اشتباه ، نگو که راستي راستي

از ته دل هميشه ، فقط منو مي خواستي

خيال کردي هميشه ، اسير و چش براتم

دربدر و پريشون ، دنبال اون نگاتم

ديگه دوست ندارم ، دل منو شکستي

منو نخواستي رفتي ، دور از چشام نشستي

دروغات دوباره ، داري حاشا ميکني

دوباره توي دلم ، خودتُ جا ميکني

پشيمونم پيشمون ، با اين همه زرنگي

چرا که زودتر از اين ، نفهميدم دورنگي

حرفات همش دروغه ، دوسم نداشتي رفتي

منو با آرزو هام ، تنها گذاشتي رفتي

دل تو بيقراره ، برميگردي دوباره

اما بدون دل من ، کاري باهات نداره

اون روزا با تو بودم ، ساده و پاک و تنها

رو سَرِ در دل من ، نوشته بود بفرما

خبر رفتنت رو ، از وقتي که شنيدم

رو اسم هر چي عشقه، خط سياه کشيدم

رو سَرِ در دل من ، حالا ديگه نوشته

به هيشکي دل نبنديد ، حتي به يه فرشته

باز اومدي سراغم، مي خواي باهام بموني

انگاري از يادت رفت، رو سَرِ در درُ بخوني

يادت مياد که رفتي ، حتي نگام نکردي

من اما ميدونستم، که روزي بر ميگردي

مياد يه روز ببيني به قله ها رسيدم

به اوج آسمونها رفتم و پرکشيدم

حالا کجاي کاري، باز منتظر ميشينم

پشيمون تر از امروز بازم تو رو ببينم

ميدونستم که يه روز ، خدا به دادم ميرسه

کوه به کوه نمي رسه ، آدم به آدم ميرسه

eshghodosti — Tue, 31 Jan 2006 14:54:25 GMT

اگر دریای دل آبیست

تویی فانوس زیبایش

اگر آینه یک دنیاست

تویی معنای دنیایش

تو یعنی دسته ای گل را

زآن سوی افق چیدن

تو یعنی پاکی باران

تو یعنی لذت دیدن

تو یعنی یک شقایق را

به یک پروانه بخشیدن

تو یعنی از سحر تا شب

به زیبایی درخشیدن

تو یعنی یک کبوتر را

زتنهایی رها کردن

خدای آسمانها را

به آرامی صدا کردن

تو یعنی مثل نیلوفر

همیشه مهربان بودن

تو یعنی باغی از مریم

تو یعنی کهکشان بودن

تو یعنی چتری از احساس

برای قلب بارانی

تو یعنی پیک آزادی

برای روح زندانی

تو یعنی روح باران را

متین و ساده بوسیدن

و یا در پاسخ یک لطف

به روی غنچه خندیدن

اگر چه دوری از اینجا

تو یعنی اوج زیبایی

کنارم هستی و هر شب

به خوابم باز می آیی

ولی یادم نخواهد رفت

که یاد تو هنوز اینجاست

میان سایه روشنها

دل شیدای من تنهاست

اگر یک آسمان دل را

به قصد عشق بردارم

میان عشق و زیبایی

تو را من دوست می دارم

چه زیبا میشود روزی

به پایان آید این یلدا

دل تو آسمان گردد

و روح سبز من شیدا

به یادت تا سحرگاهان

نگاهم سرخ و بارانیست

تو تا از دور برگردی

به هجران تو زندانی است

گفتی : اگه در دادگاه عشق الهی ازمن شکایت کنی اون وقت منو

زندان میبرن !؟

گفتم : چطور زندانی تو رو میبرن ؟

گفتی : هجران و دوری از عشق

گفتم : تا کی باید توی زندان باشی؟ کی آزاد میشی؟

گفتی : وقتی که به عشقم رسیدم

گفتگو منتشر نشده از هایده

eshghodosti — Tue, 24 Jan 2006 07:11:55 GMT

بر گرفته از مجله جوانان لس آنجلس

سوال: خانم هایده، از چه زمانی شروع به خوانندگی کردید، چه کسی شما

را تشویق به اینکار کرد و بالاخره آیا خوانندگی را نزد استادان فن

آموختید یا اینکه خیر؟

هایده: من خواندن آواز و تصنیف را از طریق رادیو و شنیدن صدای

بانوی آواز ایران، خانم دلکش، آموختم. ولی بعد، وقتی تصمیم جدی گرفتم

برای شروع فعالیت هنری نزد استاد تجویدی و فرهنگ شریف و استاد

عبادی آواز کار کردم و چندماهی هم برای آقای ناصری خواندم. اما در

اصل این چیزی ذاتی و خانوادگی بود که در وجود من بود و از راه گوش

بهتر می توانستم یاد بگیرم.

سوال: وقتی آدم زندگی هنرمندان مملکت‌مان را مورد بررسی قرار

می‌دهد به این نتیجه می‌رسد که هنر غالبا در خانواده‌ی آنها ارثی بوده

است. آیا درخانواده‌ی شما هم چنین حالتی وجود داشته، با توجه به اینکه

خواهر شما، خانم مهستی، هم از صدای خوب و خوشی برخوردارند و

جزو خوانندگان معروف و سرشناس‌اند؟

هایده: بله، اتفاقا در خانواده‌ی ما صدا ارثی بوده و پدرم یکی از

هنردوستان واقعی بود که به موزیک کشورمان عشق می‌ورزید و اغلب

روز و شبها را با و موزیسین‌های خوب و خوانندگان می‌گذراند. و من در

آن خانواده بدنیا آمدم و از بچگی یاد گرفتم که به موزیک گوش بکنم و

البته در خون من هم بود و خداوند هم با لطف‌اش به من صدایی داد که

امروز می‌توانم در حضور شما بنشینیم و بهرصورت ملت ایران و

هنرمندان من را بعنوان یک هنرمند قبول داشته باشند.

سوال: اینطور که من شنیدم، مادر شما هم از صدای خوب و خوشی

برخوردار است؟

هایده: بله، مادرم و خاله‌ام صدای خوبی داشتند.

سوال: خانم هایده، اینجا صحبت خواهر شما، خانم مهستی، بمیان آمده

است. آیا شما خواهرتان را بعنوان یک رقیب سرسخت ملاحظه می‌کنید

یا اینکه خیر؟ مقصودم اینست که آیا تا بحال در خودتان دیده‌اید که

خواهرتان را بعنوان یک رقیب حساب کنید؟

هایده: باید بگویم که من یکی از کسانی بودم که خواهرم را به خواندن

تشویق کردم، برای اینکه خود من از بچگی می‌خواندم. فکر می‌کنم ۱۲

ساله‌ بودم که حتا برای خواندن آواز تمرین می‌کردم. آنوقتها، خوب،

مهستی ۴ سال از من کوچکتر است و آنوقتها من به او یاد می‌دادم که

تصنیف بخواند. وقتی که بصورت جدی کار را شروع کردیم، هیچوقت با

هم رقابت نداشتیم و سعی می‌کردیم همیشه ایراد کارهایمان را بگیریم و

توصیه‌ی همدیگر را قبول می‌کردیم، برای بهتر شدن کارمان.

سوال: شما اول وارد رادیو شدید یا خواهرتان؟

هایده: من اول وارد رادیو شدم، ولی متاسفانه به دلایل گرفتاری‌های

خانوادگی، اینکه شوهر من نمی‌گذاشت صدای من از رادیو پخش بشود.

صدای من فقط یکبار از رادیو پخش شد و بعد هم جلوی نوار گرفته شد،

ولی من چون علاقمند به خواندن بودم، دچار بیماری شدم. در واقع راه

را اول من باز کردم و بعد مهستی شروع کرد و بعد از یکسال‌ونیم دوسال

من دوباره شروع کردم به خواندن.

سوال: از چه زمانی وارد رادیو شدید و اولین ترانه‌ای که اجرا کردید چه

نام داشته و ساخته‌ی چه کسی بود؟

هایده: اولین آهنگی که من خواندم از ساخته‌ی استاد تجویدی بود با شعری

از شادروان رهی معیری. در برنامه ی از گلها که اسم تصنیف‌اش

«آزاده» بود.

سوال: تا آنجا که من اطلاع دارم شما ترانه‌های بسیاری خوانده‌اید.

کدامیک از آنها بیشتر بر روی خودتان اثر گذاشته و حتا برخی اوقات

بی‌اختیارآن را زمزمه می‌کنید؟

هایده: همین ترانه آزاده. چون شادروان رهی معیری خیلی روی این تکیه

داشت و بهرکسی نمی‌داد این تصنیف خوانده بشود. نمی‌دانم دلیلش چی

بود.

سوال: دلیلش واضح است، صدای خوب و خوش شما.

هایده: خواننده‌های خوش صداتری قبلا بودند که مایل بودند این تصنیف

را بخوانند، ولی خوب، خوشبختانه نصیب من شد و من، با این تصنیف

قدم گذاشتم به کار هنری. شاید هم سبب‌اش این باشد که این تصنیف در

من اثر بسیاری دارد. دلیل دیگرش را نمی‌دانم. بهرصورت شنوندگان

خودشان قضاوت می‌کنند که این تصنیف، آهنگ و تنظیم‌کردنش واقعا

چیزی‌ست استثنایی و وقتی‌ هم، خودم آنرا می‌شنوم دگرگون می‌شوم. من

کارهای گلها را ترجیح می‌دهم به کارهای امروزی.

سوال: شما در کنار ترانه‌های اصیل ایرانی، ترانه‌های، بقول معروف،

«جاز» هم خوانده‌اید. نظرتان در مورد این دو شیوه‌ی موسیقی چی

هست و بیشتر تابع کدامیک از آنها هستید؟

هایده: مسلما کار من، کار اصلی من کار اصیل ایرانی‌ست و من ترجیح

می‌دهم دنبال کار خودم را بگیرم. ولی همانطور که خدمت‌تان عرض

کردم، ما دستمان اینجا یک‌خرده خالی‌ست.

سوال: آیا شما شخصا شعر و آهنگهای‌تان را انتخاب می‌کنید یا اینکه

دیگران می‌سازند و شما فقط اجراکننده هستید؟

هایده: نه، من خودم دخالت دارم در شناخت‌اش و شعر را می‌دهم شاعر

عوض بکند و آهنگهایی را که مطمئن نیستم خوب بتوانم اجرا بکنم یا به

صدای من نخورد قبول نخواهم کرد. من خودم در این مورد خیلی

وسواس دارم.

سوال: مقصود من اینست که شما خودتان سفارش می‌دهید؟ مثلا، فرض

کنید، به شاعر سفارش می‌دهید که من یک شعری می‌خواهم در وصف

بهار، نوروز و اینها...

هایده: و به آهنگسازم می‌گویم دلم می‌خواهد در مایه‌ی شور برایم بسازی و

یا در مایه‌ی شور ما می‌توانیم تصنیف سنگین داشته باشیم، می‌توانیم ریتم

شش و هشت داشته باشیم، بقول خودمان، و در اینکارها، بله، من خودم

دخالت می‌کنم و از آنها می‌خواهم که برایم چه جوری بسازند.

سوال: آيا خودتان تا بحال آهنگی ساخته‌اید؟

هایده: بله، ملودی خیلی به ذهنم می‌آید، ولی، چون واقعا از نظر علمی به

آن پایه نرسیده‌ام که بتوانم فورا به نت تبدیل‌اش کنم در ضبط صوتی که

کنار دستم هست زمزمه‌اش می‌کنم، خصوصا آهنگی اصیل و کلاسیک

خودمان را. اغلب آهنگهایی هم که در حال حاضر از من شنیده می‌شود،

خودم دستکاری‌اش می‌کنم و به آهنگساز ایده می‌دهم. روی شعری که گفته

می‌شود حال و هوای شعر را می‌بینیم که در کدام دستگاه اجرا بشود. بله،

خودم این ذوق را دارم،‌ ولی متاسفانه هیچ نوع سازی را نمی‌توانم بزنم.

سوال: خانم هایده، صدای کدامیک از خوانندگان ایرانی، اعم از اینکه از

دنیای ما رفته یا در قید حیات‌اند، بر روی شما اثر گذاشته و تا چه اندازه

کارشان را می‌پسندید؟

هایده: بارها این سوال از من شده. من به صدای خانم دلکش واقعا عشق

می‌ورزیدم و از طریق صدای خانم دلکش، می توانم واقعا بگویم، هنر را

یاد گرفتم. از آقایان به صدای آقای محمود خوانساری بسیار علاقمند بودم

، که صدای محمود یک صدای خاصی بود، یک غمی در آن بود، یک

احساس عجیبی در آن بود که کم نظیر بود. و به صدای گلپایگانی هم که

البته علاقه‌ی خاصی داشتم. همانطور که اطلاع دارید، همکاری بسیار

زیادی هم با ایشان داشتم.

سوال: خانم هایده، وظیفه‌ی هنرمندی مثل شما در قبال اجتماع‌اش چیست؟

آیا معتقدید هرچه مردم خواستند باید به آنها بدهید، یا اینکه هنرمندی، مثل

شما، باید مردم را بدنبال خودش بکشد و چندقدمی از مردم جلوتر باشد؟

هایده: دوتا جواب دارم برای سوالتان. اول اینکه، اگر مردم نبودند و

خواسته‌ی مردم نبود، من نمی‌توانستم امروز هایده باشم و یک هنرمند

شناخته شوم. ولی در این دوره از زمان سعی می‌کنم که مردم را بدنبال

خودم بکشانم و به مردم آنچیزی را که احساس می‌کنم، که خود مردم هم

احساس می‌کنند، بصورت آواز و شعر عرضه بکنم و این یک بیداری، یک

هشداری‌ست برای تمام ایرانی‌هایی که در غربت زندگی می‌کنند و مشتاق

وطنشان هستند.

سوال: خانم هایده، من سوال دیگری ندارم. اگر شما فکر می‌کنید برای

شنوندگان مطلبی گفته نشده است بیان کنید.

هایده: برای یکایک‌تان دلم تنگ شده، برای مملکت عزیزم ایران، برای

هوایش، برای خاکش، برای کوچه‌هایش، برای همه چیزش. آرزو می‌کنم

که انشااله روزی خودم را در قلب همه‌ی عزیزانی که در مملکت هستند

ببینم. فقط می‌توانم بگویم، به امید آنروزی که برگردم به ایران، در میدان

شهیاد، با صدای خودم، بدون میکروفون، بدون موزیک برای همه‌ی

هموطنان‌ام بخوانم و همانجا، در کنار آنها به زندگی‌ام خاتمه بدهم